Obrnuta (reverzna) osmoza, također poznata i kao hiperfiltracija, je najsavršeniji proces filtracije uopće.

Što je osmoza?

Ovaj proces omogućuje odstranjivanje najsitnijih čestica iz vode. Obrnuta osmoza se koristi za pročišćavanje vode i odstranjivanje anorganskih minerala, soli i ostalih čestica topivih u vodi u cilju poboljšanja izgleda, okusa i ostalih svojstava vode. Tako dobivamo najkvalitetniju vodu koja zadovoljava i najzahtjevnije specifikacije.
Nakon poznatih načina pročišćavanja vode industrijskom filtracijom, prokuhavanjem i kloriranjem, došlo se do tehnički najsavršenijeg načina filtracije vode koji gotovo od svake vode može načiniti pitku. To je postupak obrnute osmoze. Osmotske membrane koje se koriste u ovom postupku imaju toliko sitne otvore da kroz njih mogu proći gotovo samo molekule čiste vode, a sva onečišćenja ostaju na membrani i odlaze u odljev kao tehnička otpadna voda. Ovakvim načinom pročišćavanja dobivamo visokokvalitetnu čistu pitku vodu koja se može koristiti i u medicinske svrhe.

U prirodi postupak osmoze koriste biljke pomoću koje iz netlačne sredine kao što je zemlja crpe hranjive tvari i prenose ih polupropusnim membranama i do zadnjeg lista na vrhu biljke. U uređaju se događa obrnuto: iz tlačne sredine kao što je vodovod kroz polupropusnu membranu voda iskapljava bez prisutnosti tlaka. Naime otvori na polupropusnoj membrani su toliko sitni da membrana može zadržati najveći dio prisutnih onečišćenja, čak i molekularne spojeve. Najmanja poznata bakterija veličine je 0,2 mikrona, najmanji virus 0,002 mikrona, a otvor na polupropusnoj membrani veličine je 0,0005 mikrona. Iz ove usporedbe je vidljivo da niti virus niti bakterija ne mogu proći kroz otvor na membrani.
Kada voda zajedno s prisutnim onečišćenjima dođe na osmotsku membranu tok se disperzira u dva dijela: probojni koji prolazi kroz otvore membrane i predstavlja najkvalitetniju vodu te koncentrirani koji zajedno sa zadržanim nečistoćama odlazi u odljev u obliku tehničke otpadne vode.

Nedostatak određene tehnologije i materijala za proizvodnju polupropusnih membrana približnih parametara uzrokovao je korištenje te tehnologije tek od 1959. Godine. U 60-im godinama tehnologija obrnute osmoze koristila se uglavnom za vojne i NASA-ine ciljeve. Dinamički razvoj kemije 70-ih godina uzrokovao je njeno korištenje za pročišćavanje vode također i u stanovima.

Danas obrnuta (reverzna) osmoza ostaje metoda koja najviše pridonosi zdravom načinu življenja, a ujedno omogućava ekonomiziranje resursima vode pa se stoga ovaj izum smatra jednim od najvećih tehnoloških prijeloma dvadesetog stoljeća.